Przemoc domowa – kiedy reagować i jakie prawa mają ofiary?
Przemoc domowa to nie tylko bicie. To każde umyślne działanie lub zaniechanie, które narusza prawa, godność, bezpieczeństwo lub zdrowie osoby bliskiej. Może występować między małżonkami, partnerami, rodzicami i dziećmi, rodzeństwem, ale również wobec osób starszych czy zależnych.
Lublinieccy policjanci często interweniują w związku z przemocą w rodzinie. Niestety mnóstwo tego typu sytuacji nie jest w ogóle zgłaszanych. Bardzo często osoby doświadczające przemocy domowej z różnych powodów nie przyznają się do swoich problemów. Każda osoba znajdująca się w takiej sytuacji, powinna prosić o pomoc, ponieważ w obecnej dobie jest wiele instytucji pomocowych tak, aby nikt nie został sam z tym problemem. Od początku tego roku policjanci wszczęli siedem procedur Niebieskiej Karty, ogółem dwanaście osób jest dotkniętych przemocą domową w ty, aż siedmioro małoletnich dzieci.
Dzięki procedurze Niebieskiej Karty ofiary przemocy uzyskują informacje o przysługujących im prawach i możliwościach otrzymania pomocy. Na druku Niebieskiej Karty rejestrowane są szczegóły interwencji, co gwarantuje przekazanie dokładnej informacji dzielnicowemu, który obejmie pieczę nad rodziną. Dzielnicowy zobowiązany jest przeprowadzać wizyty w rodzinie objętej procedurą w co najmniej raz w miesiącu.
Formy przemocy domowej
Przemoc może mieć różne oblicza:
• Fizyczna – bicie, popychanie, szarpanie, duszenie, kopanie.
• Psychiczna – wyzwiska, poniżanie, groźby, kontrolowanie, izolowanie od bliskich.
• Ekonomiczna – odbieranie pieniędzy, zakaz pracy, kontrolowanie wydatków.
• Seksualna – zmuszanie do kontaktów seksualnych.
• Cyfrowa – kontrola telefonu, czytanie wiadomości, śledzenie lokalizacji.
Kiedy zakładana jest procedura „Niebieskiej Karty”?
Procedura „Niebieskiej Karty” jest uruchamiana wtedy, gdy istnieje podejrzenie stosowania przemocy domowej – nie trzeba mieć wyroku sądu ani obdukcji lekarskiej.
Może ją rozpocząć m.in.:
• Policja
• pracownik pomocy społecznej,
• szkoła lub przedszkole,
• ochrona zdrowia,
• komisja rozwiązywania problemów alkoholowych.
Celem procedury jest ochrona osoby pokrzywdzonej i uruchomienie pomocy instytucjonalnej. Sama „Niebieska Karta” nie jest karą dla sprawcy, ale może być początkiem dalszych działań prawnych.
Kiedy sprawca może zostać natychmiast izolowany?
Jeżeli sprawca przemocy stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia domowników, policjant może wydać:
• nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania,
• zakaz zbliżania się do mieszkania i jego otoczenia,
• w określonych sytuacjach również zakaz kontaktowania się lub zbliżania do osoby pokrzywdzonej.
Nakaz jest wykonywany natychmiast – sprawca musi opuścić lokal, nawet jeśli jest jego właścicielem.
Jak długo obowiązuje?
Podstawowy czas obowiązywania to 14 dni.
Czy można przedłużyć?
Tak. Osoba doznająca przemocy może złożyć wniosek do sądu rejonowego o przedłużenie ochrony. Sąd może zastosować zabezpieczenie i przedłużyć zakazy na czas postępowania.
Czym jest przestępstwo z art. 207 Kodeksu karnego?
Art. 207 Kodeksu karnego dotyczy znęcania się fizycznego lub psychicznego nad osobą najbliższą, osobą zależną, małoletnim albo osobą nieporadną.
Przykłady:
• regularne wyzwiska i upokarzanie,
• groźby,
• bicie,
• zastraszanie dzieci,
• izolowanie od rodziny i znajomych.
Za takie czyny grozi kara pozbawienia wolności, a przy szczególnym okrucieństwie lub ciężkich skutkach – kara może być znacznie surowsza.
Jak awantury domowe wpływają na dziecko?
Dziecko nie musi być bite, aby doświadczać przemocy. Samo obserwowanie agresji między rodzicami może powodować poważne szkody emocjonalne.
Najczęstsze skutki:
Emocjonalne:
• lęk,
• poczucie winy,
• chroniczny stres,
• problemy ze snem,
• koszmary.
Społeczne:
• wycofanie,
• trudności w budowaniu relacji,
• brak poczucia bezpieczeństwa,
• trudności z zaufaniem innym.
Szkolne:
• problemy z koncentracją,
• gorsze wyniki,
• agresja lub izolowanie się.
Długofalowe:
Dziecko wychowujące się w przemocy może w dorosłości:
• akceptować toksyczne relacje,
• mieć trudności z regulacją emocji,
• powielać wzorce przemocy lub wchodzić w rolę ofiary.
Pamiętajmy, przemoc sama nie ustaje, każde zgłoszenie może uratować zdrowie, a czasem życie. Jeśli istnieje zagrożenie, należy dzwonić pod numer alarmowy 112 lub zgłosić sprawę do Policji.
Dziecko, które codziennie słyszy krzyki i widzi strach w domu, często cierpi równie mocno, jak osoba bezpośrednio doświadczająca przemocy i pozostawia to ślad na resztę życia.